Αυτές οι πέντε μέρες της 1ης Διεθνούς Έκθεσης Παιδικού και Εφηβικού Βιβλίου στο Σκαγιοπούλειο της Πάτρας (11-15 Νοεμβρίου 2026) έφτιαξαν για όλους εμάς που ανακατευόμαστε με τα βιβλία, τα παιδιά και τους νέους μια μεγάλη πολύχρωμη κάψουλα επιβίωσης και ενδυνάμωσης. Όλοι εμείς οι επίμονοι κι αμετανόητοι χρονοταξιδιώτες της παιδικής ηλικίας πήγαμε στην Πάτρα με ομίχλη, υγρασία και συννεφιά και φύγαμε με λιακάδα, φρεσκαδούρα και ξαστεριά. Δημιουργήσαμε, μοιραστήκαμε και βιώσαμε από τη μια την πλημμυρίδα της φαντασίας που κυκλώνει τον κόσμο κι από την άλλη την άμπωτη της σκληρής πραγματικότητας με τον αγώνα και την αγωνία των ανθρώπων και των φορέων του βιβλίου να επιβιώσουν στη σύγχρονη εποχή των εικονικών και τεχνολογικών προκλήσεων, εθισμών και αβεβαιοτήτων.
Στάθηκα αρκετές στιγμές μόνη σε διάφορες γωνιές, απλώς για να παρατηρήσω, να αφουγκραστώ, να μηρυκάσω. Άλλωστε αυτό δεν κάνει, ή δεν πρέπει να κάνει, πρώτα και κύρια ένας ταπεινός γραφιάς; Και να τι έγραψα στο σημειωματάριό μου μετά την επιστροφή στα καθημερινά μας:
Σε μια τέτοια έκθεση και γιορτή, θα ήθελα κι ένα δωμάτιο απόλυτης ησυχίας, για την έμπνευση. Μόνο μολύβια και χαρτιά μέσα. Με πολλά παράθυρα ανοιχτά. Και καμία οθόνη. Καμία οθόνη. Καμία οθόνη.
Θα ήθελα περισσότερη ποίηση. Περισσότερο λόγο με μέτρο, ή και χωρίς και με ρυθμό. Με γλωσσικούς πειραματισμούς και λεξοπαίχνιδα. Με μελοποιημένη ποίηση. Ένα δωμάτιο αποκλειστικά για ποιητές και ποιήτριες κάθε ηλικίας.
Θα ήθελα ένα δωμάτιο για τους παράξενους κουβαλητές των μύθων, των παραμυθιών, των παραδόσεων. Για τους αφηγητές. Ένα δωμάτιο που μπαίνουμε μέσα χωρίς συμπράγαλα, χειροτεχνίες και αποσκευές και μπροστά μας βγαίνουν και εκτίθενται, αλληλεπιδρούν μόνο οι λέξεις, όποιες λέξεις έχουμε μέσα μας. Μπαίνουμε γυμνοί και αδαείς και βγαίνουμε ντυμένοι καινούργιες ρίζες και παραφυάδες κι ονειροφαντασίες. Μπαίνουμε μόνοι και βγαίνουμε αλαμπρατσέτα με φίλους. Μπαίνουμε άσημοι και άγνωστοι και βγαίνουμε ήρωες και ηρωίδες μιας ιστορίας.
Θα ήθελα ένα δωμάτιο για όλους τους διαφορετικούς από εμάς, για τις αναπηρίες και τις ανημπόριες μας, για τις σισύφειες προσπάθειές μας, για τις οδύσσειες των φροντιστών μας, για τις υπερδυνάμεις των ειδικών θεραπευτών και εκπαιδευτών μας, με λόγο, έργο και ψυχή. Για την προσομοίωση της ζωής που ίσως επειδή δεν βιώνουμε ή δεν μοιραζόμαστε, συχνά δεν αναγνωρίζουμε και δεν αποδεχόμαστε, γιατί ούτε καν τη φανταζόμαστε.
Θα ήθελα ένα δωμάτιο για τους δασκάλους, δεν θα τους πω εκπαιδευτικούς, δασκάλους θα τους πω όλους, πιο αγαπησιάρικη λέξη, πιο σωματική. Για όσους είναι, γίνονται, θα ήθελαν να γίνουν δάσκαλοι. Να μπαίνουν και να τους μιλούν οι παλιοί, να τους διδάσκουν, να τους εμψυχώνουν και να τους εμπνέουν οι επιστήμονες και οι ειδικοί. Να μαθαίνουν πώς να είναι Δάσκαλοι και όχι υπάλληλοι.
Θα ήθελα ένα δωμάτιο και για τους γονείς. Για όσους είναι, γίνονται, θα ήθελαν να γίνουν γονείς. Να μπαίνουν και να χαλαρώνουν, να ξαναβρίσκουν τον παιδικό τους εαυτό. Να ψηλαφίζουν δημιουργικά και να εκφράζουν λειτουργικά τον συντροφικό τους εαυτό. Να μοιράζονται αγωνίες και εμπειρίες, λάθη και καλές πρακτικές με άλλους γονείς. Να τους διδάσκουν, να τους εμψυχώνουν και να τους εμπνέουν οι επιστήμονες, οι δάσκαλοι και οι ειδικοί. Να μαθαίνουν πώς να είναι Γονείς και όχι μοντέρνοι διαχειριστές της γονεϊκότητας.
Αυτά θα ήθελα και δεν θα σταματήσω να θέλω, να ονειρεύομαι, να προσπαθώ, μαζί με όλες και όλους εσάς.
ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ, Πάτρα! Καλή αντάμωση του χρόνου!

1η Διεθνής Έκθεση Παιδικού και Εφηβικού Βιβλίου Πάτρας
Πουλάκι απ’ την Ανατολή, της Εύης Τσιτιρίδου-Χριστοφορίδου (εικ.: Αχιλλέας Ραζής)