Ο Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα

Αυτές τις μέρες προσπαθώ να αποχαιρετήσω τη χρονιά που φτάνει στο τέλος της και αυτό συνεπάγεται και πολλή φασίνα στο σπίτι. Μην απορείτε. Για όσους εργαζόμαστε στην εκπαίδευση, ο κύκλος του χρόνου ολοκληρώνεται τον Αύγουστο και ξαναρχίζει το Σεπτέμβρη, με την έναρξη της νέας σχολικής και ακαδημαϊκής χρονιάς. Μια από τις λιγότερο κουραστικές αλλά πολύ χρονοβόρες οικιακές εργασίες αυτής της περιόδου, λοιπόν, είναι και το ξεσκόνισμα και ξεσκαρτάρισμα των βιβλιοθηκών. Βιβλία, βιβλία, βιβλία. Ειδικά τα παιδικά, αλλά και όσα αξιοποιώ στο σχολείο με διάφορους τρόπους, είναι πλέον ο βασικός και αδιαφιλονίκητος ιδιοκτήτης των ραφιών του σπιτιού. Κοντεύουν να εκτοπίσουν από τις έδρες τους τα ρούχα, ακόμη και τα κουζινικά. Μονάχα τα παιχνίδια του Νικηφόρου αντιστέκονται σθεναρά…

Μπορείτε ίσως να φανταστείτε γιατί είναι τόσο χρονοβόρα αυτή η διαδικασία: συνεχώς κάτι με αποσπά από τον κυρίως στόχο μου, που είναι η οργάνωση και κατηγοριοποίηση του εντύπου θησαυρού μου, ώστε να βρίσκω εύκολα και άμεσα ό,τι χρειάζομαι για την καθημερινότητα του σχολείου (και όχι μόνο). Τι με αποσπά; Τι άλλο από τα ίδια τα βιβλία! Το ένα μου θυμίζει τα παιδικά μου χρόνια, το άλλο το έχω από φοιτήτρια, το τρίτο μου το χάρισε ο αγαπημένος μου, το τέταρτο είναι το πρώτο παραμύθι που διάβασα όταν διορίστηκα και πάει λέγοντας. Για να μη μακρηγορώ, θα σας αποκαλύψω ποιο βιβλίο έβγαλα από τη θέση του, το χάιδεψα, το ξαναδιάβασα και το ετοίμασα για την πρώτη μέρα στην τάξη μου φέτος. Μη μου πείτε ότι δεν έχετε ούτε μια στάλα περιέργεια, γιατί δεν θα σας πιστέψω!Νικ_Συν

Το παίρνω στα χέρια μου. Στο εξώφυλλό του το αγαπημένο μου χρώμα. Κυανό, σαν τη θάλασσα του Αιγαίου και σαν τον Αττικό ουρανό. Το κρατώ πάνω στην καρδιά μου και κλείνω τα μάτια χαμογελώντας, σαν να πρόκειται…Μπα σε καλό μου, σιγοτραγουδώ κιόλας, για να φτιάξω ατμόσφαιρα! Τώρα το πλοίο έχει σαλπάρει / κι από τα μάτια σβήνει η στεριά / μες στα κατάρτια πετούνε οι… Μα τι συμβαίνει; Κάποιος με σκουντάει, ουπς! Με τσιμπάει μάλλον, άουτς! Έχει γούστο να κάνουν πουλάκια τα μάτια μου: ένας γλάρος! Nikiforos_Synaisthimata_1

Νικηφόρο με λένε. Καλημέρα!
– Α, δεν πάμε καλά. Τώρα ακούω και φωνές.
Ακριβή την έχετε την καλημέρα στο χωριό σου;
– Σιγά να μη σε λένε και Κωνσταντίνο Παλαιολόγο. Από πότε κυκλοφορούν γλάροι με ονοματεπώνυμο;
Διακρίνω μία ειρωνεία στον τόνο της φωνής σου και αυτό με πληγώνει λίγο. Πως τα πας με το συναισθηματικό σου κόσμο;
– Πριν λίγες μέρες διάβαζα Ίρβιν Γιάλομ. Γιατί, θα μου βάλεις διαγώνισμα;
Να τον και ο καμουφλαρισμένος θυμός. Δεν το είπα για να σε προσβάλω. Μα γιατί τσιμπιέσαι;
– Τώρα εσύ το βρίσκεις φυσιολογικό να κάθομαι και να με ψυχαναλύει ένας γλάρος; Και να καταλαβαίνω τι μου λέει κι από πάνω; Αν δεν ονειρεύομαι, κάτι σοβαρό τρέχει με μένα.
Χο χο χο! Έχεις πλάκα όταν φοβάσαι.
– Μη σου πω και τι άλλο παθαίνω όταν φοβάμαι, γιατί φοβάμαι ότι θα το πάθω. Και δεν θα είναι εύκολο να ανακουφιστώ στα κατσάβραχα, στα δικά σου τα λημέρια.
Θα πω στα ειδώλια να κοιτάξουν αλλού.
– Στα ποια; Τι ζω η δόλια!
Ηρέμησε, επιτέλους! Και ρίξε ένα βλέφαρο γύρω σου. Δεν αναγνωρίζεις το χώρο; Δεν έχεις καταλάβει που βρίσκεσαι;
– Ανάμεσα σε ειδώλια, πράγματι! Κυκλαδικά! Τα λατρεύω, είναι μοναδικά! Μου κλείνουν και το μάτι πονηρά. Καθόλου αγαλματάκια αμίλητα, ακούνητα κι αγέλαστα, όπως παίζαμε παλιά. Καθόλου ανέκφραστα. Αυτά ΝΙΩΘΟΥΝ. Το ΔΕΙΧΝΟΥΝ ζωγραφιστά. Και νιώθουν πολλά…nikiforos2

Φίλες και φίλοι, αυτό που μου συμβαίνει είναι απίστευτο κι όμως αληθινό! Βρίσκομαι στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης, από τα πιο αγαπημένα μου στην Αθήνα. Και κουβεντιάζουμε μ’ ένα φίλο γλάρο, το Νικηφόρο. Έχει και τ’ όνομα του γιου μου, ο…πεταχτούλης, πώς να μην τον συμπαθήσω; Μα τι άλλο θέλω για να ικανοποιηθώ; Ας πετάξω απ’ τη χαρά μου! Πως το έλεγε το παλιό, πετυχημένο σύνθημα; Μ’ ένα βιβλίο πετάω!

Ελένη Γερουλάνου, Ο Νικηφόρος ανακαλύπτει τα συναισθήματα, Με οδηγό τα κυκλαδικά ειδώλια, εικονογράφηση Φίλιππος Φωτιάδης, εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα 2013

Και για να «σοβαρευτούμε», τρία είναι τα βασικά χαρακτηριστικά αυτού του βιβλίου, που το ανάγουν όχι μόνο σε ένα εύχρηστο εργαλείο στα χέρια παιδαγωγών, εμψυχωτών και κάθε ανθρώπου που θέλει να ασχοληθεί ποιοτικά με παιδιά, αλλά και σε πραγματικό κόσμημα για κάθε βιβλιοθήκη: απλότητα, ευαισθησία, καλαισθησία. Οι παιδαγωγοί και οι εμψυχωτές μπορούν να αξιοποιήσουν κάθε λέξη και εικόνα του για να επινοήσουν, να φιλοτεχνήσουν, να αναπαραστήσουν, να αφηγηθούν, να παίξουν και να μοιραστούν νέες, αμέτρητες ιστορίες για τα συναισθήματα, πάντα μαζί με τα παιδιά. Είναι ένα βιβλίο-πασπαρτού, που κάθε φορά μπορεί να διαβαστεί με διαφορετική ματιά, με διαφορετική διάθεση, με διαφορετικό στόχο. Ο χαριτωμένος ιπτάμενος ξεναγός με το συμβολικό και ελπιδοφόρο όνομα Νικηφόρος, θα βοηθήσει στην εξοικείωση με έννοιες, σημασίες, νοήματα και βιώματα που έχουν δυσκολία για όλους μας. Γιατί ποιος ποτέ ισχυρίστηκε ότι κατανόησε και μπόρεσε να ερμηνεύσει με απόλυτη επιτυχία τα συναισθήματα, είτε τα δικά του, είτε άλλων συνανθρώπων του, ακόμη και πολύ δικών του προσώπων…nikiforos3

Βιβλίο χάρμα οφθαλμών, ευφάνταστο. Και μια ακόμη ευκαιρία για γνωριμία με τους θησαυρούς του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης, για αστείρευτη δημιουργική έκφραση στο πλαίσιο προγραμμάτων μουσειακής αγωγής και παιδείας. Η ευρηματική του εικονογράφηση δεν μπορεί, άλλωστε, παρά να ανοίξει την όρεξη σε όσους έχουμε τέτοια μεράκια (και όχι μόνο, ελπίζω!)…Δείτε εδώ δουλειά του ταλαντούχου Φίλιππου Φωτιάδη: http://www.philphot.gr/home/. Εξαιρετικός!pph-web-xpp-photo

Nik

Και εδώ ο δικός μου Νικηφόρος, που ελπίζω και εύχομαι όχι μόνο να ανακαλύπτει αλλά και να βιώνει με πληρότητα τα συναισθήματα…την αλήθεια του.

Μάης 2015

idillio sull albero in fiore

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Του Νικηφόρου

Ένα αστέρι από βελούδο έχω κοντά μου,
που το ταϊζω ψίχα ψίχα την καρδιά μου.
Το άγγιγμά του με κερνάει φιλιά και χάδια.
Χωρίς το φως του, η ζωή μου είναι άδεια.

Ένα κρινάκι κυανό έχω στη γλάστρα.
Δεν το φυλάνε οι πολέμαρχοι απ’ τα κάστρα,
μόνο η ματιά μου, που αέναα τ’ αγκαλιάζει.
Κι όποτε ανθίζει, τη ζωή μου την αλλάζει.

Ένα τρικάταρτο σκαρί έχω στο μόλο.
Σαν το θωρώ, πως σεργιανώ τον κόσμο όλο!
Κάποτε θα ’ρθει η στιγμή που θα σαλπάρει,
μα είναι αμφίβολο μαζί του αν θα με πάρει.

Ένα φλουρί κωνσταντινάτο έχω στο χέρι,
τόσο πολύτιμο, όσο ο ήλιος και τ’ αγέρι.
Κάθε του αχ πυρακτωμένο είναι αμόνι.
Μα σαν γελάει, στα ουράνια με σηκώνει.

Ό,τι κι αν κάνω, όπου κι αν πάω, όπως ζήσω,
απ’ την ανάσα του ανάσα θα αντλήσω.
Χαρά μου, να ’σαι Νικηφόρος πάντα ελπίζω
κι εγώ στο πλάι σου, βαρκούλα ν’ αρμενίζω.kataraktis_Palaiokarya

Αν η μαμά μου…

Αν η μαμά μου ήταν κόκκινο αστέρι,
θα της κεντούσα ολομέταξο μιντέρι,
να θέτει πάνω του κι ήσυχα να κοιμάται,
σκιές και μάγισσες κακές να μη φοβάται.

Αν η μαμά μου είχε κάστρο γρανιτένιο,
θα της μαγείρευα γλυκό σοκολατένιο,
να δοκιμάζει στο ψηλό της μπαλκονάκι,
κάθε φορά που θα πικραίνεται λιγάκι.

Αν η μαμά μου ήταν χάρτης και βιβλίο,
θα φυλλομέτραγα το έλα και τ’ αντίο.
Στην ωμοπλάτη θα το κρέμαγα δισάκι,
θα το γευόμουν και θα το ’πινα νεράκι.

Αν η μαμά μου ζούσε σ’ ένα παραμύθι,
θα ήταν το βότανο ενάντια στη λήθη.
Αυτό που πίνεις και ποτέ δε λησμονιέσαι,
γιατί όπως είσαι, αγαπάς και αγαπιέσαι.

Μα η μαμά μου είναι σούπερ ηρωίδα
που όμοιά της πουθενά εγώ δεν είδα.
Χιλιάδες πράγματα μπορεί και προλαβαίνει,
κι η αγκαλιά της να αντέχω με μαθαίνει.Ventouzakis_7

Η Νεράιδα Υπομονή

Η Υπομονή είναι μια νεράιδα
που όμοιά της δεν ξανάδα.
Δεν ξέρει τι θα πει βιασύνη
και σου μιλάει με καλοσύνη.

Δεν κατοικεί σε ροζ παλάτι,
ούτε ιππεύει άγριο άτι.
Πετάει μ’ ένα πεφταστέρι,
για χάδια μόνο απλώνει χέρι.

Όταν φοβάσαι, όταν θυμώνεις,
ή απ’ το κλάμα βαλαντώνεις,
με μια ματιά της σ’ αγκαλιάζει,
μέλι στον πόνο σου σταλάζει.

Αν η στιγμή σου έχει αγκαθάκια
που σου τσιμπούν τα μαγουλάκια,
εκείνη στέλνει ένα γλάρο
ν’ ανάψει της ελπίδας φάρο.

Η Υπομονή είναι μια νεράιδα
που όμοιά της δεν ξανάδα.
Χαμόγελο έχει για σπίτι
και μια καρδούλα για φεγγίτη.NERAIDA_YPOMONI_AΥΠΟΜΟΝΙ_ΚΕΙΜΕΝΟ

Μαγιάτικο

Τα πεύκα έκανα σκαλιά, τ’ αηδόνια καλντερίμια
και της ψυχής μου τα φιλιά αργόσυρτα ταξίμια.

Κι έκατσα και ξαπόστασα στα μάτια σου απέξω
και το λαγούτο κούρντισα τραγούδι να σου παίξω.

Μα εσύ έχεις μάνα τη φωτιά, τον άνεμο καρντάση
και το κρασί σου το κερνάς σε μιας νεράιδας τάσι.

Όποιος ρουφήξει μια φορά, χάνει το μυστικό του.
Όποιος ρουφήξει δυο και τρεις, χαρίζει τον εαυτό του.

Έτσι μια νύχτα μέθυσες του Μάη τη Σειρήνα,
του ξέφωτου την αγριελιά, την πετροκαρδερίνα.

Κι η νύχτα βαλαντώθηκε για τη δική σου χάρη
κι αντί σκοτάδι, τίναξε φεγγάρι απ’ το θηκάρι.

Κι έστησε αμάχη φοβερή, πόλεμο δίχως τέλος
με του θανάτου το παιδί, του έρωτα το βέλος.

Όποτε χάνει, φαίνεται δρεπάνι ματωμένο,
μα σαν κερδίζει, ολόγιομο, φλουρί μαλαματένιο.

Κι όπως δεν έχει τίποτα, δεν ζήτησα, δεν πήρα.
Γι’ αυτό όλα μου τα όνειρα γίναν σκουριά κι αλμύρα.maria_grazia_luffarelli__blueluffarelli-maria-grazia-brezza-sui-papaveri

Οι πίνακες είναι της Maria Grazia Luffarelli