Του Μάρτη τα Κασκαβάλια…

Μάρτης Ανοιξιάτης, Φυτευτής και Βαγγελιώτης αλλά και Γδάρτης, Παλουκοκάφτης Κλαψομάρτης, Πεντάγνωμος. Μάρτης είναι, τρέλες κάνει, πότε κλαίει, πότε γελάει. Μάρτης γδάρτης και κακός παλουκοκάφτης. Τον Μάρτη χιόνι βούτυρο, μα σαν παγώσει μάρμαρο. Τσοπάνη μου την κάπα σου το Μάρτη φύλαγέ την…

Πολλά του σούρνει του Μάρτη ο λαός μας. Και δεν έχει άδικο έτσι άστατος και απρόβλεπτος που είναι. Κάθε περιοχή έχει τις παροιμίες της, τα γνωμικά της, τις παραδόσεις, τα παραμύθια της. Το ίδιο και η Ίμβρος, η όμορφη και παράξενη μικρή πατρίδα, εκεί ψηλά, στο βορειοανατολικό Αιγαίο…paramithia Imvrou_fc

Κάθε χρόνο, τέτοιο καιρό, διαβάζω στην τάξη μου μια λαϊκή παράδοση της Ίμβρου για το Μάρτη, που τιτλοφορείται “Τα Κασκαβάλια, ή της Γριάς τα τυριά”. Πάντα κάνει μεγάλη εντύπωση στα παιδιά, την αναδιηγούνται και την παίζουν ξανά και ξανά, για μέρες. Την παραθέτω εδώ, όπως αποτυπώθηκε στην πρώτη έκδοση του βιβλίου, το 2005, από τις εκδόσεις Ακρίτας, με την εικονογράφηση της Αικατερίνης-Αίγλης Ποταμίτου. Η έκδοση αυτή έχει εξαντληθεί και είναι πλέον συλλεκτική. Οι εκδόσεις Ακρίτας δεν υπάρχουν πια. “Τα παραμύθια της Ίμβρου”, όμως, θα συνεχίσουν το ταξίδι τους στο χρόνο και στις καρδιές μας. Θα επανεκδοθούν σύντομα από τις εκδόσεις Πατάκη ανανεωμένα, εμπλουτισμένα και εικονογραφημένα από την αγαπημένη ζωγράφο-εικονογράφο Έφη Λαδά. Θα κυκλοφορήσουν μάλιστα και στην Τουρκία, στην τουρκική γλώσσα, για να τα γνωρίσουν καλύτερα και οι γείτονες και φίλοι μας.Kaskavalia_1Kaskavalia_2Kaskavalia_3Kaskavalia_5Kaskavalia_4Kaskavalia2b

Τα παιδιά μαγεύονται από το γεγονός ότι τα Κασκαβάλια δεν είναι μόνο παραμύθι, αλλά υπάρχουν στ’ αλήθεια. Βλέπουν τη φωτογραφία της περιοχής της Ίμβρου όπου αντιστοιχεί το συγκεκριμένο τοπωνύμιο και θαυμάζουν! Μετά, εικονογραφούν με το δικό τους τρόπο την υπέροχη αυτή λαϊκή παράδοση. Συχνά τη δραματοποιούμε, ή φτιάχνουμε χαρτόκουκλες και την παίζουμε κουκλοθέατρο.

Kaskavalia_4Kaskavalia_3

Άλλες φορές τα παιδιά δουλεύουν ατομικά και επιλέγουν πιο σημείο της ιστορίας θα αποτυπώσουν στο χαρτί. Συνήθως είναι αυτό που συγκράτησαν ευκολότερα στη μνήμη τους ή αυτό που τους έκανε μεγαλύτερη εντύπωση. Άλλες φορές δουλεύουν σε ζευγάρια και συνεργάζονται ώστε το έργο τους να αποτυπώσει τα πιο σημαντικά σημεία της ιστορίας. Και έτσι κάνουμε ένα σύντομο ταξιδάκι στην Ίμβρο, για να μάθουμε οι μικροί, να μη λησμονούμε οι νεότεροι και να αναπολήσουν και οι παλαιότεροι.Kaskavalia_8Kaskavalia_11Kaskavalia_10Kaskavalia_9Kaskavalia_6Kaskavalia_7